Wie met hoge snelheid op ruig terrein onderweg is, moet voorbereid zijn op eventuele valpartijen. Voor downhill, freeride of soortgelijke disciplines zijn full-face helmen daarom essentieel! Voor fabrikanten zoals 100% of Fox gelden hier bijzonder hoge eisen: de helmen moeten ook bij valpartijen met hoge snelheid optimale veiligheid bieden. Tegelijkertijd mag de rondom-bescherming het gezichtsveld en de concentratie niet belemmeren.

Een goede full-face helm kun je zo aanpassen dat hij ook bij een val veilig en stevig op zijn plek blijft zitten. Tegelijkertijd kun je hem onderweg met één hand strakker of losser instellen.

Hoe minder gewicht de helm heeft, hoe prettiger hij natuurlijk draagt. Het verschil varieert hier van krap 300 tot meer dan 1000 gram. Het meeste comfort bieden ultralichte carbonconstructies, die echter qua prijs ook aan de bovenkant van de schaal liggen.

Om te voorkomen dat het onder de helm te warm wordt, is bovendien een goede ventilatie belangrijk. Ook niet te onderschatten is de luxe van uitneembare beschermpads. Een rondje in de wasmachine doet hen namelijk van tijd tot tijd erg goed. Niet in de laatste plaats zijn helmen met bevestigingen voor de beschermende bril tijdens de dagelijkse training uiterst praktisch.

Net als bij de fietsen zelf wordt de term "MTB" ook in de wereld van de helmen zeer ruimhartig gebruikt. We doelen hier op de all-mountain- en endurohelmen. Ze zijn in de eerste plaats ontworpen voor ritten buiten de gebaande paden, op hobbelig of zelfs extreem ruw terrein. In vergelijking met een normale tourhelm reiken deze achter in de nek dieper naar beneden en bieden ze zo meer bescherming. Om ook bij zeer sportief fietsen steeds het hoofd koel te houden, zijn de MTB-helmen voorzien van ventilatiekanalen. Om te voorkomen dat er via de ventilatieopeningen insecten in de helm terechtkomen, zijn deze meestal beschermd met fijn gaas. Omdat moderne all-mountain-helmen ondanks hun beschermende functie licht en comfortabel zijn om te dragen, worden ze inmiddels ook graag gebruikt door sportieve fietsers in het wegverkeer. Bekende fabrikanten van MTB-helmen zijn Giro, Bell, IXS of O’Neal.

De iconische helmen met harde schaal en de typische halfronde vorm veroveren steeds vaker ook de straten in de binnensteden. Eigenlijk zijn ze bedoeld voor modderige pumptracks en gedurfde sprongen. De robuuste buitenschaal met de ver doorlopende vorm in de nek biedt maximale bescherming bij valpartijen. De schokabsorberende voering is in het ideale geval licht en kan worden verwijderd om te reinigen. Om optimale veiligheid te garanderen, zijn dirthelmhelmen vaak zwaarder en minder goed geventileerd dan normale straathelmen. Toch worden de „dirt-helmen“ met hun hippe uitstraling, vooral onder jonge fietsers, ook in het dagelijks leven steeds populairder

Wie ook wel eens wat rustiger aan doet, kan kiezen voor een model dat integraal- en MTB-helm in één is (voer voor de selectie simpelweg „afneembare kinbeugel” in het zoekveld in). Vooral de fabrikanten GIRO en BELL hebben op dit gebied een uitgebreid aanbod op de markt. De kinbeugels kunnen meestal in een handomdraai worden gemonteerd of gedemonteerd. Tijdens ontspannen trainingsritten geniet je van het lagere gewicht en de vrijheid van een „open helm”; bij zware wedstrijden ben je met dezelfde helm weer volledig beschermd

Ook tijdens de rit naar het werk of tijdens het winkelen kan een helm levensgevaarlijke verwondingen voorkomen. Waar kinderen nog grotendeels met een helm op de fiets stappen, daalt de bereidheid bij volwassen alledaagse fietsers merkbaar. Paradoxaal: 91 procent van alle telefoonbezitters koopt een passende hoes voor hun smartphone. Het eigen hoofd is echter niet eens voor elke vijfde fietser een dergelijke bescherming waard.

Daarbij bieden fabrikanten als Alpina of Cube dankzij de enorme diversiteit aan vormen en kleuren inmiddels voor iedereen een passend model. Of het nu sportief of subtiel is, vrolijk gekleurd of in neutraal zwart – het uiterlijk van fietshelmen is aangepast aan de eisen van de kopers. Dankzij lichte materialen en doordachte ventilatieconcepten draagt een stadshelm uiterst comfortabel.

Voor pedelecs met een versnelling tot 25 kilometer per uur gelden overigens dezelfde regels als voor andere fietsen: een helm is niet verplicht, maar wel zinvol.

Als je vecht om seconden of zelfs honderdsten, telt elke extra gram die je met je mee moet dragen. Moderne racehelmen wegen nog maar zo'n twee- tot driehonderd gram. De carbonconstructies zijn bovendien voorzien van talloze ventilatieopeningen, zodat de warmte gelijkmatig kan ontsnappen. Desondanks zijn de helmen zo gebouwd dat ze bij een val de impact op het hoofd zoveel mogelijk absorberen

Naast zijn hoofdfunctie fungeert de helm inmiddels steeds vaker ook als bevestigingssysteem: fabrikanten zoals GoPro bieden voor hun universeel inzetbare minicamera's verschillende bevestigingssystemen aan voor elk type hoofdbescherming. Een houder voor aan de zijkant of op het voorhoofd is bijvoorbeeld compatibel met een fullface- of BMX-helm. Voor vrijwel elke helm zijn bandjes geschikt die door de ventilatiesleuven kunnen worden gehaald, waardoor montage aan de bovenzijde mogelijk is. De houders zijn daarbij zo variabel dat je de opnamehoek naar eigen wens kunt instellen.

Wie minder op actie is gericht maar meer op extra veiligheid, kan met het juiste accessoire een ledlamp op de helm bevestigen en zo zorgen voor betere zichtbaarheid in het verkeer.

Bovendien bieden grote fabrikanten zoals Cube tal van vervangende en aanvullende onderdelen aan. Gloednieuwe helmvoeringen, kinstukken, sluitingen en verstelhulpen horen daar net zo goed bij als vizieren in verschillende kleuren.

Van passagier in het kinderzitje tot basisschoolleerling en tiener – het aanbod aan modellen voor de jeugd is inmiddels net zo groot als bij volwassenen. Om ervoor te zorgen dat de helm ook graag wordt gedragen, zijn een goede pasvorm, voldoende ventilatie en niet in de laatste plaats een kindvriendelijk uiterlijk doorslaggevend. Voor de allerkleinsten zijn de modellen aan de achterzijde afgeplat, zodat ze ook in het kinderzitje of in de fietskar goed gedragen kunnen worden. De wat grotere verkeersdeelnemers in de dop profiteren van reflectoren op de schaal en bijzonder gemakkelijk hanteerbare sluitsystemen. Bij de junioren daarentegen tellen een hippe vorm en een individuele look. Voor ouders speelt vooral een rol dat ook de kinderhelmen voldoen aan de veiligheidsnorm EN 1078.

De nieuwste ontwikkeling op het gebied van hoofdbescherming komt uit Zweden en heet Multidirectional Impact Protection System, kortweg MIPS. De onderzoekers hebben zich hierbij laten inspireren door de natuurlijke beschermingsmechanismen van de menselijke schedel. De kwetsbare hersenen zijn omgeven door vloeistof. Dankzij de beweeglijkheid daarvan wordt een groot deel van de kracht geabsorbeerd die bij een slag of impact op het schedelbot inwerkt. MIPS-helmen bestaan daarom uit 2 lagen. Binnenin de helmschaal bevindt zich een extra dunne kunststof huls, die beweeglijk aan de buitenwand is gemonteerd. Bij een val kan de binnenschaal langs de wand bewegen, waardoor de stootenergie van het hoofd wordt weggeleid. Dit is vooral voordelig bij zogenaamde rotatiekrachten, dat wil zeggen: wanneer het hoofd niet recht op een vlak oppervlak terechtkomt, maar bijvoorbeeld schuin op een steen of stoeprand.

Het systeem wordt momenteel in samenwerking met toprijders intensief getest. Voor sportieve fietsers met een verhoogd valrisico is het nieuwe systeem bijzonder interessant. Al nu bieden fabrikanten als O’Neal, Giro of Bell een groot assortiment aan helmen met MIPS-technologie voor dames, heren en kinderen aan. Daartoe behoren zowel city- en trekkingmodellen als MTB-, fullface-, dirt- en racehelmen. Als je een overzicht wilt krijgen, voer dan eenvoudig „MIPS“ bovenaan in onze zoekfunctie in.